Η κατάργηση του θεσμού των Επάρχων και η αντικατάστασή τους από Συντονιστές Περιφερειακών Ενοτήτων προκάλεσε την έντονη δυσαρέσκεια του Μανώλη Μουσελλή, ο οποίος, ωστόσο, συνεχίζει να βρίσκεται στην κορυφή της διοικητικής εκπροσώπησης της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου στην Κάλυμνο — αυτή τη φορά με σημαντικά διευρυμένο πεδίο αρμοδιοτήτων.

Κατά τη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στα τοπικά μέσα ενημέρωσης στις 4 Σεπτεμβρίου 2026, ο κ. Μουσελλής χαρακτήρισε την κατάργηση του θεσμού των Επάρχων «θεσμική εκτροπή», εκφράζοντας ανοιχτά τη δυσαρέσκειά του για μία αλλαγή που αφορά κυρίως τη νησιωτική Ελλάδα.

Όπως επισήμανε, από τα 13 Επαρχεία που λειτουργούσαν στη χώρα, τα δέκα βρίσκονταν στο Νότιο Αιγαίο, δύο στο Βόρειο Αιγαίο και ένα στο Ιόνιο, στην Ιθάκη. Κατά συνέπεια, η κατάργηση του θεσμού επηρέασε πρωτίστως τις πολυνησιακές Περιφέρειες, όπου η φυσική παρουσία της Περιφερειακής Αρχής θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για την εξυπηρέτηση των κατοίκων.

Μετά την ψήφιση των σχετικών διατάξεων του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο Περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου Γιώργος Χατζημάρκος ανακοίνωσε στις 21 Ιουλίου 2026 το νέο διοικητικό σχήμα. Οι μέχρι τότε Έπαρχοι συνέχισαν ως Συντονιστές των αντίστοιχων Περιφερειακών Ενοτήτων, ενώ τους μεταβιβάστηκε ένα ευρύ σύνολο αρμοδιοτήτων. Ο Μανώλης Μουσελλής ορίστηκε Συντονιστής της Περιφερειακής Ενότητας Καλύμνου. Η ανακοίνωση της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου

Τι προέβλεπε η απόφαση του 2024 για τον Έπαρχο Καλύμνου

Η απόφαση της 5ης Ιανουαρίου 2024, με την οποία ο Μανώλης Μουσελλής ορίστηκε Έπαρχος της ΠΕ Καλύμνου, του μεταβίβαζε αρμοδιότητες σε έξι βασικούς τομείς:

• Διοίκηση
• Αγροτική Οικονομία και Κτηνιατρική
• Ανάπτυξη και Εμπόριο
• Δημόσια Υγεία και Κοινωνική Μέριμνα
• Πολιτισμός, Αθλητισμός, Δια Βίου Μάθηση και Απασχόληση
• Μεταφορές και Επικοινωνίες

Ωστόσο, αρκετές από αυτές περιορίζονταν στην εισήγηση, στον συντονισμό ή στην έκδοση συγκεκριμένων διοικητικών βεβαιώσεων.

Στις μεταφορές, για παράδειγμα, ο Έπαρχος μπορούσε να εισηγείται τον καθορισμό των υπεραστικών λεωφορειακών γραμμών και τον ελάχιστο αριθμό υποχρεωτικών δρομολογίων των ΚΤΕΛ. Δεν του είχε μεταβιβαστεί η αρμοδιότητα να λαμβάνει ο ίδιος τις σχετικές αποφάσεις.

Στη Δημόσια Υγεία οι αρμοδιότητές του αφορούσαν κυρίως:

• την εφαρμογή του υγειονομικού κανονισμού,
• την υλοποίηση προγραμμάτων δημόσιας υγείας,
• την εποπτεία υγειονομικών ελέγχων σε επιχειρήσεις τροφίμων ζωικής προέλευσης,
• τη βεβαίωση καταλληλότητας οχημάτων μεταφοράς τροφίμων.

Η επίσημη απόφαση του 2024 εκτεινόταν σε τρεις σελίδες, με τις ουσιαστικές αρμοδιότητες να καταλαμβάνουν περίπου μιάμιση σελίδα.

Οι νέες αρμοδιότητες του Συντονιστή της ΠΕ Καλύμνου

Με την απόφαση της 21ης Ιουλίου 2026, ο ρόλος του Συντονιστή απέκτησε σαφώς μεγαλύτερο διοικητικό και εκτελεστικό εύρος. Οι αρμοδιότητες αναπτύσσονται πλέον σε πέντε σελίδες και καλύπτουν έξι μεγάλες κατηγορίες.

1. Δημόσια Υγεία και Κοινωνική Αρωγή

Ο Συντονιστής αναλαμβάνει:

• Τον συντονισμό εφαρμογής του υγειονομικού κανονισμού και των λοιπών υγειονομικών διατάξεων.
• Τον συντονισμό προγραμμάτων δημόσιας υγείας.
• Τον συντονισμό και την εποπτεία υγειονομικών ελέγχων σε καταστήματα, βιοτεχνίες και βιομηχανίες παραγωγής και επεξεργασίας τροφίμων ζωικής προέλευσης.
• Την έκδοση βεβαιώσεων καταλληλότητας οχημάτων μεταφοράς τροφίμων.
• Την έκδοση τοπικών υγειονομικών διατάξεων και τη λήψη μέτρων για την υγιεινή του περιβάλλοντος.
• Τη χορήγηση αδειών ίδρυσης και λειτουργίας δημόσιων και ιδιωτικών εργαστηρίων που πραγματοποιούν μικροβιολογικές εξετάσεις νερού, τροφίμων ή ποτών, εκτός από τα εργαστήρια του Γενικού Χημείου του Κράτους.
• Τη χορήγηση πιστοποιητικών σε επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών για την εξαγωγή των προϊόντων τους.
• Την εποπτεία και εντολή υγειονομικών ελέγχων σε σχολεία, βρεφικούς και παιδικούς σταθμούς, χώρους φιλοξενίας και σίτισης αστέγων, δημοτικά και εκκλησιαστικά συσσίτια, Κοινωνικά Παντοπωλεία, κατασκηνώσεις και κάμπινγκ.
• Την εποπτεία ελέγχων για οικόσιτα ζώα και ανθυγιεινές εστίες, όπως διαρροές λυμάτων, στάσιμα νερά και συσσώρευση απορριμμάτων.
• Την εποπτεία ελέγχων εφαρμογής της αντικαπνιστικής νομοθεσίας και της απαγόρευσης πώλησης αλκοόλ σε ανηλίκους.
• Την εποπτεία των προγραμμάτων καταπολέμησης κουνουπιών.
• Την έκδοση αδειών λειτουργίας μονάδων Ημιαυτόνομης Διαβίωσης σε διαμερίσματα για άτομα ηλικίας 15 ετών και άνω.
• Τη χορήγηση ή ανάκληση πιστοποιητικών άσκησης επαγγέλματος υπηρετικού προσωπικού.
• Τη χορήγηση ή ανάκληση πιστοποιητικών άσκησης επαγγέλματος εκδιδόμενων με αμοιβή προσώπων και τη βεβαίωση κατοχής των σχετικών βιβλιαρίων υγείας.
• Την έκδοση καρτών ελεύθερης μετακίνησης Ατόμων με Αναπηρίες.

2. Πρωτογενής Τομέας

Οι αρμοδιότητες περιλαμβάνουν:

• Εισηγήσεις για ετήσια και πολυετή αναπτυξιακά προγράμματα γεωργίας, κτηνοτροφίας και αλιείας.
• Εισηγήσεις για έργα υποδομής που αφορούν τη μεταποίηση αγροτικών προϊόντων.
• Εισηγήσεις για ετήσια προγράμματα αναδασμών.
• Συντονισμό των προγραμμάτων υγείας των ζώων.
• Βεβαιώσεις εγγραφής στα μητρώα ελαίας και αμπέλου.
• Γνωμοδοτήσεις και βεβαιώσεις για αγροτικές αποθήκες.
• Βεβαιώσεις προγραμμάτων μελισσοκομίας.
• Βεβαιώσεις για στοιχεία υδατοκαλλιεργειών και αλιείας.
• Έγκριση διενέργειας αθλητικής αλιείας.
• Έγκριση χρήσης καταδυτικών συσκευών για τη διεξαγωγή ερευνών.
• Σύμφωνη γνώμη για την εισαγωγή ζώντων υδρόβιων οργανισμών, φυτών, φυκιών ή αυγών για τεχνητή εκτροφή ή εμπλουτισμό υδάτων.
• Συγκρότηση των προβλεπόμενων επιτροπών.
• Χορήγηση μη υγειονομικών βεβαιώσεων για το ζωικό κεφάλαιο της Περιφερειακής Ενότητας.

3. Μεταφορές

Εδώ καταγράφεται μία από τις σημαντικότερες αλλαγές. Από δύο κυρίως εισηγητικές αρμοδιότητες το 2024, ο Συντονιστής αποκτά πλέον εκτεταμένες αποφασιστικές και εποπτικές εξουσίες:

• Καθορισμό δικτύων αστικών και υπεραστικών γραμμών.
• Εφαρμογή της νομοθεσίας για στάσεις και στέγαστρα αναμονής επιβατών.
• Μέριμνα για τη μεταφορά προσφύγων και μεταναστών από και προς δομές φιλοξενίας.
• Έγκριση μίσθωσης ιδιωτικών αυτοκινήτων δημόσιας χρήσης για μεταφορά προσώπων ή υλικών.
• Ανάκληση άδειας κυκλοφορίας υπεραστικών λεωφορείων από τον κύκλο εργασίας.
• Χορήγηση, ανανέωση και ανάκληση αδειών άσκησης επαγγέλματος οδικού μεταφορέα επιβατών και εμπορευμάτων.
• Χορήγηση εξουσιοδοτήσεων σε συνεργεία για την τοποθέτηση συστημάτων περιορισμού ταχύτητας.
• Καθορισμό του ελάχιστου αριθμού υποχρεωτικών δρομολογίων των ΚΤΕΛ και της κατανομής τους ανά εικοσιτετράωρο.
• Καθορισμό του ύψους των κομίστρων στα όρια ευθύνης κάθε ΚΤΕΛ.
• Καθορισμό υπεραστικών λεωφορειακών γραμμών, αφετηριών, διαδρομών, στάσεων και τερμάτων.
• Εποπτεία εφαρμογής της νομοθεσίας για τις Σχολές Επαγγελματικής Κατάρτισης Μεταφορέων.
• Εποπτεία σχολών κατάρτισης οδηγών οχημάτων μεταφοράς επικίνδυνων εμπορευμάτων.
• Εποπτεία χώρων στάθμευσης αυτοκινήτων, μοτοσικλετών και μοτοποδηλάτων.
• Εποπτεία πλυντηρίων και λιπαντηρίων οχημάτων.
• Εποπτεία επιχειρήσεων οδικής βοήθειας.
• Εποπτεία σχολών οδηγών και κέντρων θεωρητικής εκπαίδευσης υποψηφίων οδηγών.
• Εποπτεία σχολών και κέντρων επαγγελματικής κατάρτισης για την πιστοποίηση οδηγών μεταφοράς επιβατών και εμπορευμάτων.

4. Ανάπτυξη και Εμπόριο

Στον Συντονιστή ανατίθενται:

• Η μέριμνα για τον διορισμό των μελών της επιτροπής ποιοτικής εξέτασης δειγμάτων άρτου και η παρακολούθηση του έργου της.
• Η συγκρότηση συνεργείων και επιτροπών και η έκδοση εντολών για την εκτέλεση των αρμοδιοτήτων τους.
• Η χορήγηση αδειών πωλητών πετρελαίου θέρμανσης.
• Η χορήγηση αδειών διανομής εμφιαλωμένου υγραερίου.
• Η χορήγηση αδειών εμφιάλωσης υγραερίου και συναφών αδειών.

5. Πολιτισμός, Αθλητισμός, Δια Βίου Μάθηση και Απασχόληση

Οι νέες αρμοδιότητες αφορούν:

• Εισηγήσεις για αθλητικά προγράμματα της Περιφέρειας και για συνδιοργανώσεις με τοπικούς φορείς.
• Εποπτεία των αθλητικών σωματείων.
• Εποπτεία πολιτιστικών και άλλων μη κερδοσκοπικών σωματείων.
• Θεώρηση βιβλίων διακίνησης πυρομαχικών, κατεχόμενων όπλων και περισυλλογής καλύκων των σκοπευτικών συλλόγων.
• Χορήγηση αδειών τέλεσης επίσημων αθλητικών αγώνων ομάδας Ζ2.
• Αδειοδότηση υπαίθριων αθλητικών εκδηλώσεων και διοργανώσεων δρόμου.
• Χορήγηση αδειών ίδρυσης και λειτουργίας ερασιτεχνικών σχολών χορού και ανώτερων σχολών δραματικής τέχνης, χορού και κινηματογράφου.
• Εισήγηση για τον καθορισμό θέσεων εργασίας που καλύπτονται με μετάκληση υπηκόων τρίτων χωρών.
• Χορήγηση άδειας για τη χρήση ή αλλαγή προσωνυμίας φροντιστηρίων.
• Συγκρότηση συμβουλίων και επιτροπών αρμοδιότητας του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης.

6. Διοίκηση της Περιφερειακής Ενότητας

Στον διοικητικό τομέα ο Συντονιστής αναλαμβάνει:

• Τη συγκρότηση επιτροπών καταστροφής υλικού και εκκαθάρισης αρχείων.
• Την έκδοση βεβαιώσεων για λειτουργικά ζητήματα των υπηρεσιών.
• Την υπογραφή εγγράφων και αιτημάτων προς τη ΔΕΗ, τον ΟΤΕ, τους Δήμους, τα ΕΛΤΑ και άλλους φορείς.
• Την έκδοση γνωμοδοτήσεων και εισηγήσεων για τη λειτουργία των υπηρεσιών.
• Τον ορισμό υπαλλήλων για επικύρωση αντιγράφων και βεβαίωση του γνήσιου της υπογραφής.
• Τον ορισμό υπαλλήλων της ΠΕ σε επιτροπές ελέγχου.
• Τη συνυπογραφή των εντύπων χορήγησης κανονικών αδειών των υπαλλήλων.
• Την έκδοση διαταγών πορείας και δελτίων κίνησης των υπηρεσιακών οχημάτων.
• Τη βεβαίωση παροχής υπερωριακής εργασίας των υπαλλήλων.
• Τον ορισμό υπαλλήλου που θα συνδράμει τον Συντονιστή στην προετοιμασία και διεκπεραίωση των αρμοδιοτήτων του.

Ο τίτλος καταργήθηκε, οι εξουσίες αυξήθηκαν

Η σύγκριση των δύο αποφάσεων αποκαλύπτει μία αξιοσημείωτη αντίφαση: ο θεσμικά ισχυρότερος τίτλος του Επάρχου καταργήθηκε, αλλά ο νέος Συντονιστής απέκτησε περισσότερες και ουσιαστικότερες μεταβιβασμένες αρμοδιότητες.

Η μεγαλύτερη ενίσχυση εντοπίζεται στις μεταφορές, στη Δημόσια Υγεία, στην εποπτεία επαγγελματικών δραστηριοτήτων και στην εσωτερική διοίκηση των υπηρεσιών. Σε αρκετές περιπτώσεις, μάλιστα, ο ρόλος μετατρέπεται από απλώς εισηγητικό σε αποφασιστικό.

Πρόκειται για αποτέλεσμα της παρέμβασης του Περιφερειάρχη Γιώργου Χατζημάρκου, ο οποίος επιχείρησε να διατηρήσει ενεργή την περιφερειακή εκπροσώπηση στα νησιά και να καλύψει, μέσω της μεταβίβασης αρμοδιοτήτων, το κενό που δημιούργησε η κατάργηση των Επάρχων.

Για τον Μανώλη Μουσελλή, πάντως, η θεσμική ένσταση παραμένει. Όπως υπογράμμισε, μπορεί στην καθημερινή λειτουργία του Επαρχείου να μην αλλάζουν πολλά και οι νέες αρμοδιότητες να είναι περισσότερες, όμως η κατάργηση ενός κατοχυρωμένου θεσμού της νησιωτικής Αυτοδιοίκησης εξακολουθεί να αποτελεί μία αρνητική εξέλιξη.